Blog

Jak budować skuteczne otoczenie Innowacyjnego Biznesu – rekomendacje

2017-02-03

W roku 2010 w ramach projektu „Skuteczne otoczenie Innowacyjnego Biznesu”, finansowanego przez PARP grupa polskich ekspertów*, zajmujących się zarówno naukowo, jak i praktycznie tymi zagadnieniami, z racji swojej pracy zawodowej opracowała szereg rekomendacji, które w 80% nie straciły na aktualności do dziś.

Nie wracając do przedstawionej w tej pracy diagnozy, którą podzielali nie tylko autorzy tego opracowania, ale także pracownicy nauki i praktycy, kierujący setkami ośrodków innowacji i przedsiębiorczości w Polsce, chciałbym zwrócić uwagę na szereg rekomendacji, które po paru latach są nadal aktualne i mogą stanowić podpowiedzi do zmian systemowych i prawnych w tym obszarze.

Nowe wyzwania strategiczne i konieczne zmiany w polityce rozwoju składają się na rekomendacje o charakterze systemowo-strukturalnym. Rekomendowaliśmy wtedy i nadal rekomendujemy:

Budowę ram dla realizacji kompleksowej polityki innowacyjnej (proces ten został już zapoczątkowany) poprzez:

  • przeprogramowanie wykorzystania funduszy publicznych, w tym środków unijnych, w związku z określeniem celów rozwojowych kraju,
  • znaczące zwiększenie nakładów na B+R ze środków budżetowych
    i pozabudżetowych, w tym szczególnie pochodzących od przedsiębiorców (które musi iść w parze ze zmianami instytucjonalnymi w sektorze nauki oraz zmianami mechanizmów finansowania nauki),
  • modyfikację metody gromadzenia danych statystycznych dotyczących innowacji
    i gospodarki wiedzy przez GUS, zgodnie ze standardami OECD (obowiązek statystyczny, formatka sprawozdań przedsiębiorcy),
  • przesuwanie pomocy publicznej z rynków dojrzałych firm i branż na rzecz procesów założycielskich, młodych innowacyjnych przedsiębiorstw o dużej dynamice wzrostu oraz rozwoju instrumentów komercjalizacji nowych technologii,
  • rozwój instrumentów, kreujących rynki na nowe technologie i usługi (mądre zamówienia publiczne),
  • powołanie instytucji (lub sieci naukowej) prowadzącej w sposób ciągły badania
    na rzecz rozwoju polityki naukowej i innowacyjnej,
  • dynamizacja prac Rady ds. Innowacyjności.

Intensyfikację kompleksowych programów wspierania innowacyjności przedsiębiorstw poprzez:

  • inicjowanie współpracy, kooperacji i integracji innowacyjnego biznesu oraz partnerów w realizacji przedsięwzięć innowacyjnych,
  • wypracowanie nowego podejścia do wspierania innowacyjności przedsiębiorstw opartego na doświadczeniu i dobrych praktykach gospodarek wysokorozwiniętych,
  • wsparcie procesu internacjonalizacji innowacyjnych przedsiębiorstw,
  • stymulację rozwoju przemysłów kreatywnych,
  • usprawnienie mechanizmów dotacyjnych i tworzenie dodatkowych zachęt dla przedsiębiorstw do inwestowania w innowacje,
  • dokonanie przeglądu stosowanych dotąd mechanizmów wsparcia innowacyjności na poziomie programów operacyjnych oraz ich korekty pod kątem potrzeb przedsiębiorstw i wyzwań innowacyjnej gospodarki.

Wzrost rynkowej orientacji instytucji sektora nauki i zmiany w ich zarządzaniu poprzez:

  • ustanowienie szczególnych regulacji związanych z możliwością zatrudnienia nauczyciela akademickiego, zajmującego się transferem technologii i komercjalizacją wiedzy lub prowadzącego własne przedsięwzięcia gospodarcze, oparte na wiedzy,
  • modyfikację zasad dystrybucji środków na badania,
  • prorynkową stymulację instytucji sektora nauki oraz jej pracowników (modyfikacja oceny parametrycznej, wprowadzenie elementu dotacyjnego uzależnionego od aktywności uczelni w obszarze TT i komercjalizacji, modyfikację zasad oceny pracowników naukowych,
  • wprowadzenie obowiązku wykonawców projektów B+R do promocji wyników grantu w środowisku gospodarczym,
  • podniesienie zagadnień przedsiębiorczości, komercjalizacji i współpracy
    z gospodarką do elementów strategicznego zarządzania uczelnią,
  • dalsze wzmocnienie i ustabilizowanie w strukturach uczelni akademickich ośrodków innowacji (centra transferu technologii, akademickie inkubatory przedsiębiorczości, inkubatory i parki technologiczne),
  • budowę partnerskich relacji pomiędzy uczelnią a jej absolwentami – aktorami gospodarki rynkowej,
  • włączenie przedstawicieli biznesu w proces kształcenia i proces dydaktyczny,
  • wypracowanie przez jednostki sektora nauki zasad współpracy z rzecznikami patentowymi.

Wprowadzenie menedżerskiego systemu zarządzania programami publicznymi poprzez:

  • modyfikację zasad tworzenia i zarządzania programami publicznymi w dziedzinie B+R+I,
  • zwiększenie dbałości o trwałość projektów i rzeczywiste efekty ich realizacji (uelastycznienie procedur),
  • zapewnienie odpowiedniej trafności doboru i skuteczności mechanizmów interwencji publicznej (zgodnej z zasadami dopuszczalności pomocy publicznej),
  • uproszczenie procedur aplikacyjnych i zmniejszenie kosztów transakcyjnych realizacji programów wsparcia,
  • uruchomienie programów proinnowacyjnych,
  • zmianę metodyki promocji funduszy europejskich w kierunku rozwijania postaw proaktywnych i wskazywania na szansę modernizację kraju.

 

* Rekomendacje powstały w wyniku pracy grupy polskich ekspertów: dr Rolfa Banisha, dr inż. Roberta Barskiego, prof. dr hab. Jerzego Cieślika, dr Pawła Głodka, Krzysztofa Guldy, prof. dr hab. Jacka Gulińskiego, prof. dr hab. Jana Kocha, , dr inż. Jerzego Koszałki, Elżbiety Książek, dr inż. Karola Lityńskiego, dr Krzysztofa B. Matusiaka, Marzeny Mażewskiej, dr Magdaleny Nowak, dr Aleksandry Nowakowskiej, prof. dr hab. Krystyny Poznańskiej, prof. dr hab. Edwarda Stawasaz, Anny Tórz, dr Dariusza Trzmielaka, dr Agnieszki Turyńskiej, Marka Winkowskiego.

prof. Jacek Guliński

prof UAM dr hab Jacek Gulinski - dyrektor PPNT prezes Fundacji UAM

Prezes Zarządu Fundacji UAM, Dyrektor PPNT

Chemik, wykładowca akademicki. Specjalizuje się w chemii krzemoorganicznej oraz zagadnieniach związanych z transferem innowacji i technologii, polityką innowacyjną, relacjami nauki z gospodarką oraz komercjalizacją wyników prac badawczych. Autor i współautor wielu monografii, publikacji naukowych oraz zgłoszeń patentowych.

Profesor Wydziału Chemii na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Profesor UAM dr hab. Jacek Guliński w latach 1995-2008 pełnił funkcję z-cy Dyrektora Poznańskiego Parku Naukowo-Technologicznego Fundacji UAM. W latach 1999-2005 pełnił funkcję Prezesa  Zarządu Stowarzyszenia Organizatorów Ośrodków Innowacji i Przedsiębiorczości w Polsce, a w latach 2004-2008 Kierownika Uczelnianego Centrum Innowacji i Transferu Technologii UAM. Od września 2008 do stycznia 2012 roku pełnił funkcję prorektora ds. programów europejskich i współpracy z gospodarką w Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. W latach 2012-2014 jako podsekretarz stanu w Ministerstwie Nauki i Szkolnictwa Wyższego odpowiedzialny był m.in. za politykę rozwoju i innowacyjności, a także sprawy związane ze współpracą nauki z gospodarką oraz programowaniem funduszy europejskich w perspektywie 2014- 2020. Od stycznia 2015 pełni funkcję Prezesa Zarządu Fundacji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu oraz Dyrektora Poznańskiego Parku Naukowo-Technologicznego Fundacji UAM. Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi.